Tú ert maðurin!

  • Lestur úr Gamla testamenti: 2 Sám 11,26-12,1-7a
  • Evangelium: Luk 6,36-42

“Tú ert maðurin”, segði Nátan við Dávid. Hann var farin við konuni hjá Uria og hevði syrgt fyri, at Uria doyði í bardaga. Gud sendi Nátan til Dávid fyri at avdúka hann, tí at hann var sekur í sera álvarsamari synd. Men Dávid tóktist kortini at vera blindur yvir fyri síni egnu synd. Hann dømdi og fordømdi onnur, t.d. Uria og tann ríka mannin í søguni hjá Nátan. “So satt sum Harrin livir, eigur tann maður at láta lív, ið tílíkt hevur gjørt!” segði Dávid. Men lívið hjá Dávid varð vent á høvdið, tá ið Nátan segði við hann: “Tú ert maðurin.” Áður vóru eyguni hjá Dávid vend ímóti øllum øðrum enn sær sjálvum, men nú sá hann brádliga tann syrgiliga sannleikan. Hann var maðurin, sum var sekur! Hann var maðurin, sum hevði syndað móti Gudi!

Ein maður eftir Guds egna hjarta

Men tá ið vit t.d. lesa Ápostlasøguna, so síggja vit kortini, at júst hesin maðurin, hesin syndarin, verður lýstur sum ein maður eftir Guds egna hjarta (Áps 13,22). Hvussu ber tað til? Jú, tað ber til, tí at Gud kennir hjørtuni. Hann sær okkara hjørtu og veit, um tey eru rætt stillaði yvir fyri honum. Og júst hetta var hóast alt eisini galdandi fyri Dávid. Hann lat seg døma av Gudi og játtaði síðani sína synd. Hetta síggja vit eisini, um vit lesa eitt sindur víðari í tekstinum frá Gamla testamenti: “Tá segði Dávid við Nátan: ‘Eg havi syndað móti Harranum.’ Og Nátan segði við Dávid: ‘Harrin hevur eisini fyrigivið tær synd tína…’” (2 Sám 12,13). Í Sl 51 sleppa vit eisini at kaga inn í hjartað sjá sjálvum Dávidi. Hann biðjur til Gud og sigur:

Náða meg! Tváa meg! Reinsa meg! Eina móti tær eg havi syndað! Strika út mínar misgerðir! Skapa, Gud, mær hjarta reint! Tú vrakar ei eitt brotið og sundurfarið hjarta! 

Og hesini maðurin, sum bað Gud um at skapa honum eitt reint hjarta, og sum sjálvur hevði eitt brotið og sundurfarið hjarta, hesin maðurin var ein maður eftir Guds egna hjarta! Hví? Jú, tí hann hevði lært, at hjartað er svikafult fram um alt annað (Jer 17,9). Og soleiðis hevði hann eisini lært at biðja bønina: “Kanna meg, Guð, og kenn mítt hjarta, rannsaka meg og kenn mína hugsan! Vita, um eg gangi á glatunarvegi og leið meg hin æviga vegin!” (Sl 139,23-24). Um Dávid ikki hevði eitt brotið og sundurfarið hjarta, so hevði hann ongatíð kunna skrivað Sl 51, og sostatt hevði hann heldur ikki kunna hjálpt øllum teimum menniskjunum, sum upp ígjøgnum tíðina hava funnið troyst og styrki í júst tí, sum hann skrivaði í Sl 51. Søgan um Dávid hjálpir okkum at skilja evangeliið til henda dagin. Tað snýr seg nevniliga um hjartað. Hava tú og eg brotin og sundurfarin hjørtu líkasum Dávid? Ella halda vit ikki, at vit hava brúk fyri at biðja bønina: “Skapa, Guð, mær hjarta reint”?

Vit elska, tí at hann elskaði okkum fyrst

Hvussu verða vit miskunnsom? Hvussu læra vit at umbera hvør øðrum? Hvussu læra vit at geva? Hetta er tað, sum Jesus sigur, at vit skulu gera, men hvussu læra vit tað. Eitt er so heilt vist, og tað er, at vit læra tað ikki við at sláa nevan í borið og siga: Nú skal tað vera! Nú skal eg vera miskunnsamur og umberandi! Men hvussu læra vit tað so? Jú, vit læra tað við at møta tí í okkara egna lívi. Jóhannes ápostul sigur tað einastaðni soleiðis, stutt og greitt: “Vit elska, tí at hann elskaði okkum fyrst” (1 Jóh 4,19). Vit læra miskunnsemi við at møta miskunnsemi. Vit læra at umbera við at fáa umbering. Vit læra at geva við at fáa. Og hetta var akkurát tað, sum Dávid lærdi. Hann var ein syndasekur maður, men møtti kortini náði omaná náði hjá Gudi. Og tað er júst henda óendaliga náðin, sum broytti hjarta hjá Dávidi einaferð og sum helt á við at broyta hansara hjarta ígjøgnum alt lívið. Náðin broytti hann, og náðin broytir eisini teg og meg, tí at tá ið vit fáa náði í okkara egna lívi, tá læra vit eisini at vísa øðrum ta somu náðina, sum vit sjálvi hava fingið.

Vit mugu dømast fyrst

“Dømið ikki, tá skulu tit ikki verða dømd. Og fordømið ikki, tá skulu tit ikki verða fordømd” (37). Hesi orðini tykjast at veita kristnum trupulleikar og heiminum ein lætta, tí at við orðunum “dømið ikki” hevur heimurin nevniliga eina “bíbilska” orsøk til at afturvísa allari talu um synd. Hetta ger tað sjálvandi sera trupult fyri kristin at boða evangeliið til ein syndafalnan heim. Men hetta kemst av, at orðið verður misskilt. Dómur sipar her til hetta at brúka Guds orð til at døma onnur, uttan at tað fyrst og fremst hevur fingið høvið til at døma okkum sjálvi og soleiðis eisini leiða okkum inn í felagsskapin við Gud. Tá ið vit brúka Guds orð sum ein mátistokk av øðrum, uttan at tað fyrst og fremst sleppur at døma og avdúka okkum sjálvi, tá verða okkara hjørtu hørð, og vit verða fordømandi yvirfyri øðrum. Men hetta ávarar Jesus okkum ímóti, tá ið hann sigur: “Dømið ikki, tá skulu tit ikki verða dømd. Fordømið ikki, tá skulu tit ikki verða fordømd.” Jesus ávarar okkum ímóti eini hyklandi fordøming av feilunum hjá øðrum trúgvandi menniskjum. Talan er um hykl, tí at tann, sum er fordømandi, er sekur í nógv størri synd, enn tann, sum hann fellir dóm yvir, og tí kemur hin fordømandi persónurin eisini at møta síni egnu fordøming á dómadegi. Okkara fordøming av øðrum kemur altso at raka okkum sjálvi sum ein boomerang á dómadegi. Tað er altso ein sera álvarsom ávaring, ið Jesus kemur við í dagsins teksti. Um ein kristin fellir ein harðan og miskunnarleysan dóm yvir feilirnar hjá øðrum trúgvandi, tá kemur hesin eisini sjálvur at møta sínum egna harða og miskunnarleysa dómi á dómadegi. Gud vendir altso okkara egna dóm ímóti okkum sjálvum. Ella sum vit hava hoyrt tað verið lisið: “tí at við tí máli, sum tit mála, skal tykkum aftur verða mált” (38). Hetta er eisini tað sama, sum vit hava sæð viðvíkjandi Dávid og Nátan. Gud vendi dómin hjá Dávid ímóti honum sjálvum, tá ið hann segði við hann: “Tú ert maðurin.” Tað ræður altso um, at Guds orð fyrst og fremst má sleppa at døma okkum sjálvi. Tástani síggja vit nevniliga meira synd hjá okkum sjálvum, enn hjá øllum øðrum, og tá gerðast vit meira skikkaði til at hjálpa øðrum viðvíkjandi syndini og trúnni á syndanna fyrigeving. Hetta er eisini tað, sum líknilsið hjá Jesusi sipar til. Vit mugu fyrst taka bjálkan út úr okkara egnu eygum, áðrenn vit fara undir at taka flísina út úr eygunum hjá okkara næsta. Ella vit kunnu kanska siga tað soleiðis: Døm ikki onnur, áðrenn tú hevur dømt teg sjálvan fyrst. Soleiðis verða vit bjargaði frá einum hørðum og fordømandi hjarta. Tá ið vit lata Guds orð avdúka okkum, og vit síggja og játta okkara egnu synd, tá hava vit betur sjón fyri, hvussu vit kunnu hjálpa okkara kristnu vinum við teirra feilum. Men tá er talan ikki um eina kalda og miskunnarleysa fordøming, men um kærleikans dóm og umsorgan millum javnstillað systkin í Harranum. Tað er so nakað heilt annað!

Eyðmýkt

Líkasum Dávid mugu vit eisini fyrst sleppa at hoyra orðini: “Tú ert maðurin”. Soleiðis fáa vit eisini brotin og sundurfarin hjørtu, og ikki fyrr enn tá eru vit veruliga klár til at hjálpa øðrum hjørtum. Bjálkin má altso fyrst út úr okkara egna eyga, áðrenn vit fara í holt við flísina í eyganum hjá okkara næsta. Annars síggja vit einki og kunnu sostatt heldur ikki hjálpa næstanum við flísini í eyganum. Tá leiðir blindur blindan, og endin er, at báðir falla í veitina. Vit vita øll, hvussu viðkvæmt eygað er. Bara fingurin nemur við eygað, so letist tað aftur av sær sjálvum. Ein nýtist altso at vera sera róligur, tolin og følin, tá ið tú skalt taka eina flís úr eyganum hjá onkrum øðrum. Um hetta er so viðvíkjandi eyganum, hvussu mikið meir er hetta tá ikki eisini galdandi viðvíkjandi sálini hjá einari aðrari menniskju? Hvussu kunnu vit hjálpa øðrum við at sleppa av við flísina í teirra andligu eygum? Her er tað bara eitt, ið kann hjálpa okkum, nevniliga eyðmýkt. Sum sagt mugu vit fyrst sjálvi hava hoyrt orðini: “Tú ert maðurin” ella: “Tú ert kvinnan”. Ikki fyrr enn vit sjálvi hava sæð okkara egnu synd, hoyrt dómin yvir hana og upplivað Guds stóru náði til syndarar, tástani eru vit klár til at hjálpa næstanum við flísini í eyganum. Tá døma og fordøma vit nevniliga ikki næstan fyri flísina í eyganum, tí at vit hava jú sæð bjálkan í okkara egnu eygum, og at Gud kortini hevur sýnt okkum náði. Ein hevur orðað tað soleiðis:

Tú kanst ikki vera ein andligur eygnalækni, fyrr enn tú sjálvur sært væl. Tá ið vit síggja okkum sjálvi og eru sluppin av við henda bjálkan og hava dømt og fordømt okkum sjálvi og eru í hesi eyðmjúku, samkennandi, samhugaðu, blíðu, umberandi støðu, tástani eru vit til reiðar at tala sannleikan í kærleika til ein annan og soleiðis eisini veita honum hjálp. 

Ella sum Søren Kierkegaard sigur, og tað vil eg enda við:

Øll sonn hjálp byrjar við eyðmýkt. Hjálparin má fyrst eyðmýkja seg undir honum, sum hann vil hjálpa og harvið skilja, at tað at hjálpa ikki er at valda men at tæna. 

Ríki maður og Lázarus

Men tað var ein ríkur maður; og hann klæddi seg í skarlak og fínasta lín og livdi hvønn dag í fagnaði og góðgæti. Og tað var ein fátækur, nevndur Lázarus, sum var lagdur fyri dyr hansara, fullur í sárum; og hann tráaði eftir at mettast av molunum, sum fullu av borðinum hjá hinum ríka; men eisini hundarnir komu og sloktu sár hansara. So bar á, at hin fátæki doyði, og hann varð av einglunum borin í fang Ábrahams. Og hin ríki doyði við og fór til gravar. Og tá ið hann læt eygu síni upp í helheimi, har sum hann var í pínu, sær hann Ábraham langt burtur og Lázarus í fangi hansara. Og hann rópaði og segði: »Faðir Ábraham! Miskunna mær, og send Lázarus, at hann kann drepa ytsta liðin av fingri sínum í vatn og svala tungu mína; tí at eg pínist ræðuliga í hesum loga!« Men Ábraham segði: »Minst tú til, sonur, at tú hevur notið títt góða, meðan tú livdi, og Lázarus á sama hátt hitt ónda; men nú verður hann uggaður her, og tú pínist. Og umframt alt hetta er millum okkara og tykkara staðfest eitt óført dýpi, til tess at tey, sum vilja fara hiðani yvir til tykkara, ikki skulu kunna, og at tey haðani ikki heldur skulu fara higar til okkara.« Men hann segði: »So biði eg teg, faðir, at tú vilt senda hann í faðirs míns hús, tí at eg eigi fimm brøður, til tess at hann kann bera vitni fyri teimum, so at teir ikki við skulu koma í henda pínustað.« Men Ábraham sigur: »Teir hava Móses og profetarnar, lýði teir á teir!« Men hann segði: »Nei, faðir Ábraham, men hevði onkur frá hinum deyðu komið til teirra, tá mundu teir vent um.« Men hann segði við hann: »Lýða teir ikki á Móses og profetarnar, tá munnu teir ikki heldur taka eftir, um onkur reis upp frá deyðum«« (Luk 16,19-31).

Inngangur
“Friðleysa sál, sum foldum á / leitar tær æru og veldi, / kanska tú brátt á deyðastrá / starir at æviga eldi. / Fáfongt og tómt á jørð alt er, / tá ið tað hvølt úr hini verð / ljóðar: nú skeiðið er runnið!” (Sl 464). 

Hesi orðini frá sálminum “Friðleysa sál á foldum her” eru sum skrivaði beinleiðis til ríka mann, beint áðrenn hann læt eygu síni upp í helheimi. Ríki maður hevði jú alla æru og alt veldi á hesi fold, men alt hetta bleiv fáfongt og tómt, tá hansara skeið var runnið. Líknilsið um ríka mann og Lázarus er sera álvarsamt og beinrakið, tí at tað vendir sær beinleiðis til okkara hjørtu við spurningunum: Hvør ert tú? Líkist tú ríka manni? Ella líkist tú Lázarus? Og hvat gert tú? Savnar tú tær gripir á foldum? Ella savnar tú tær gripir í Himli? Við líknilsinum um ríka mann og Lázarus verður tað gjørt púra greitt fyri okkum, hvønn týdning teir tímiligu lutirnir hava, og hvønn týdning teir ævigu lutirnir hava. Tað eru teir ævigu lutirnir, sum hava ein avgerandi týdning fyri okkum í deyðanum og ævinleikanum. Og ikki bara tað. Teir ævigu lutirnir hava eisini ein avgerandi týdning fyri okkum í hesum lívinum, tí at teir vísa okkum, hvussu vit skulu bera okkum at viðvíkjandi teimum tímiligu lutunum.

Ríki maður

Í líknilsinum hoyra vit fyrst um ein ríkan mann, men hann verður ikki nevndur við navni. Vit kenna hann bara sum ríka mann. Kann tað vera, at hann ikki er nevndur við navni, tí at hann ikki er kendur? Tað kann væl vera, tí at hetta minnir okkum jú á tað, sum Jesus áður hevur sagt viðvíkjandi dómadegi. Einastaðni sigur hann t.d.: “Á ongum sinni havi eg kent tykkum; farið burtur frá mær, tit, ið havast við órætt” (Matt 7,23). Hesi glatast altso, tí at tey ikki eru kend av Jesusi. Jesus veit sjálvandi, at hesi eru til, men hann kennir tey ikki sum sínar vinir. Og tað er jú hetta, sum er avgerandi: at vera kendur av honum sum ein vinur og tí eisini nevndur við navni. Henda tankan síggja vit eisini í Gamla testamenti. Hjá Jesaja lesa vit t.d.: “Óttast ikki, eg endurloysi teg; eg nevni teg við navni, tú ert mín” (Jes 43,1). Og sjálvur sigur Jesus við sínar lærusveinar og vinir: “Men gleðist ikki um tað, at andarnir eru tykkum undirbrotligir, gleðist heldur um tað, at nøvn tykkara eru uppskrivað í himlunum” (Luk 10,20).

Lázarus

Og hetta var nevniliga tað, sum var galdandi viðvíkjandi Lázarus. Hóast hann ikki var mettur at vera nakað serligt sambært hesum heiminum, so var hann kortini óendaliga ríkur. Hann var kendur av Gudi sum ein vinur, og tí átti hann eisini alt tað, sum hann veruliga hevði brúk fyri, nú hansara skeið var runnið. Hann hevði savnað sær gripir í Himli, og tí hevði hann eisini Gud hjá sær sum ein vin og sum ein hjálpara í øllum lívsins viðurskiftum – eisini tá ið hann var fátækur og sjúkur. Navnið Lázarus stavar jú frá Eleazar, sum merkir “Gud hjálpir”. Hann hevði Gud sum vin og hjálpara bæði í hesum lívinum og í hinum komandi. Við øðrum orðum hevði hann savnað sær gripir í Himli, og tí fekk hann eisini eina himmalska móttøku, tá ið hann doyði.

Sonarætt hjá Gudi

Hetta, at bæði ríki maður og Lázarus doyðu, minnir okkum á, at deyðin kemur til okkum øll, og tað ger dómadagur eisini. Men Lázarus kundi kortini hava frímóð á sínum dómadegi. Hann var klárur at doyggja – ikki vegna nakra kenslu, sum hann átti í sær sjálvum, men vegna ríkidømið, sum hann átti heima hjá Gudi í Himli. Sjálvt um Lázarus ikki varð mettur at vera nakað serligt eftir heimsins standardi og í eygunum hjá ríka manni, so var hann kortini ein kongasonur. Og tí hevði hann eisini sonarætt hjá Gudi, tvs. tann rættin, sum eitt barn hevur, tí at tað er barnið hjá sínum foreldrum. Kona mín og eg eiga t.d. tríggjar dreingir. Og av tí, at teir eru okkara dreingir, so merkir tað, at okkara heim eisini er teirra heim. Soleiðis er tað eisini viðvíkjandi Lázarus og øllum teimum, sum við trúnni hava felagsskap við Gud og harvið eisini hava sonarætt hjá honum. Ápostulin Pætur er eisini inni á hesum, tá ið hann sigur, at Guds fólk er “…ein útvald slekt, ein kongaligur prestaskapur, ein heilag tjóð, eitt ognarfólk” (1 Pæt 2,9). Hetta eru stór orð, og tey eru galdandi fyri øll, sum hoyra Jesusi til av Guds stóru náði. Og tað, at tað er av Guds stóru náði, merkir, at hetta ikki er nakað, sum ein fær við at savna sær æru og veldi her á fold. Nei, harafturímóti er hetta nakað, sum ein fær av náði eina við trúnni á Jesus. Og Gud vil, at hetta skal verða sagt um øll menniskju, at tey eru “…ein útvald slekt, ein kongaligur prestaskapur, ein heilag tjóð, eitt ognarfólk.” Av tí, at Gud er kærleiki, so vil hann eisini, at øll menniskju skulu verða frelst og fá lut í hesum stóra himmalska ríkidøminum, áðrenn tað, líkasum hjá ríka manni, verður ov seint.

Vit eiga at endurspegla Guds kærleika

Um vit t.d. ímynda okkum, at ríki maður eisini átti hetta stóra andliga ríkidømið, og at hann hevði fingið alt hetta av Guds stóru náði, uttan at hann á nakran hátt hevði gjørt seg uppibornan til tað. Hvussu hevði hetta tá ávirkað ríka mann? Jú, tá hevði hann eisini verið líka ríkur sum hin fátæki Lázarus. Hetta ljóðar kanska sum ein mótsøgn, men tað, sum eg meini við, er, at tá høvdu teir báðir verið arvingar til teir somu himmalsku gripirnar, sjálvt um teirra gripir á foldum vóru sera ymiskir. Hetta stóra andliga ríkidømið burdi eisini ávirkað ríka mann soleiðis, at hann bar seg at á ein heilt annan hátt, enn tað, sum vit hava sæð í líknilsinum. Alt tað, sum hann hevði fingið av berari náði, burdi tá eggja ríka mann til at endurspegla ta somu náðina yvirfyri hinum fátæka og sjúka Lázarus, sum lá fyri hansara dyr. Tá átti hann at hava opna dyrnar fyri Lázarus, bjóða honum inn og givið honum alt tað, sum honum tørvaði. Hetta átti hann eisini at hava gjørt, sjálvt um Lázarus ikki átti gripirnar í himli. Hví? Jú, sum tað stendur í 1 Jóhannesarbrævi, so elska vit, tí at hann elskaði okkum fyrst (1 Jóh 4,19). Hansara kærleiki til okkum eigur at fáa okkum til at endurspegla hansara kærleika yvirfyri øllum teimum, sum vera løgd fyri okkara dyr. Hetta er fyrst og fremst ein áminning til mín sjálvs. Hitt stóra andliga ríkidømið, sum eg eigi í Jesusi (syndanna fyrigeving og ævigt lív heima hjá Gudi), eigi eg eina og aleina av Guds stóru náði og kærleika. Og hetta eigur, ið hvussu so er, at fáa meg til at endurspegla tann sama kærleikan yvirfyri mínum næsta. Gud hjálpi mær til tað, og Gud hjálpi okkum til tað!

Í fangi Ábrahams

Í deyðanum fekk Lázarus eina himmalska móttøku, tí at hann í hesum lívinum hevði savnað sær gripir í Himli. Hann hoyrdi til Guds ognarfólk. Og í grundini eru tað bara tveir mátar at doyggja uppá: sum ognarfólk ella ikki sum ognarfólk. Lázarus doyði sum eitt ognarfólk. Í hesum heimi átti hann einki, men hjá Gudi átti hann alt! Hann var kendur av Gudi og nýttist ikki at óttast deyðan og dómadag. Harafturímóti fekk hann, sum sagt, eina himmalska móttøku hinumeðna deyðan: “hann varð av einglunum borin í fang Ábrahams” (22). Ábraham var jú ættarfaðir hjá jødunum og tann, sum Gud hevði gjørt ein ævigan sáttmála við. Sambært jødiskari tankagongd tá á døgum var ein altso í Guds nærveru, tá ið ein var í fangi Ábrahams. Og Guds nærvera er nevniliga eisini tað, sum ger Himmalin til Himmalin, meðan Guds frávera er nakað av tí, sum ger glatanina til ein pínustað. Vit hava nevniliga hoyrt, at ríki maður læt eygu síni upp í helheimi og sá Ábraham langt burtur. Ábraham var langt burtur. Guds nærvera var langt burtur, og tí var ríki maður nú í pínu. Hann hevði einans savna sær gripir á foldum, og nú var tað ov seint at byrja at savna sær gripir í Himli. Hann rópti og rópti, men tað hjálpti honum ikki, tí at hann hevði ikki rópt á Harran, meðan hann enn var á lívi. Líknilsið um ríka mann og Lázarus minnir okkum soleiðis á, at tað er nú í hesum lívinum, at vit mugu rópa á Harran. Eftir deyðan er tað ov seint! Í deyðanum er tað nevniliga eitt stórt dýpið millum tey, sum glatast og tey, sum verða frelst, og tað er eingin brúgv yvirum hetta stóra dýpið. Men meðan vit enn eru á lívi er tað kortini annarleiðis, tí at nú er tað náðitíð, nú finst ein brúgv yvirum dýpið, nú finst ein brúgv frá glatan til ævigt lív, og henda brúgvin hevur eisini eitt navn, nevniliga Jesus!

Guds orð

Nú er náðitíð fyri okkum, sum enn eru á lívi! Nú er brúgvin opin yvirum hitt stóra dýpið! Og hvat er tað, sum vísir okkum á hesa brúnna? Hvat er tað, sum vísir okkum á vegin frá glatan til ævigt lív? Her er tað sama galdandi fyri okkum øll, nevniliga Móses og profetarnir, tvs. Guds orð! Hetta var galdandi fyri teir fimm livandi brøðurnar hjá ríka manni. Og hetta er eisini galdandi fyri okkum: Fyri at sleppa yvirum brúnna frá deyðanum til lívið, frá glatan til frelsu, so mugu vit fyrst hoyra Guds orð, tí at trúgv kemur nevniliga av tí, sum verður hoyrt! Og hebraiska orðið shema, tvs. at hoyra, merkir ikki bara hetta at hoyra og at hoyra og so ikki meira, men tað merkir eisini at gera eftir tí, sum ein hevur hoyrt, tvs. at hoyra Guds orð, at taka tað til sín og at liva samsvarandi við Orðið. Guds orð er nevniliga “ein lygt fyri fóti mínum, eitt ljós á gøtu míni”, sum Dávid sigur í Sl 119. Guds orð vísir okkum, hvar ið brúgvin yvirum hitt stóra dýpið er at finna. Tað peikar á Jesus – frelsaran, hann, sum er vegurin og sannleikin og lívið! Hetta er eisini tað, sum hin upprisni frelsarin sjálvur opinberaði fyri tveimum sorgarbundnum lærusveinum, sum vóru á veg til Emmaus. Fyri teir var øll vón úti, tí at Jesus var krossfestur, deyður og jarðaður. Men Guds vegir eru ikki okkara vegir. Alt hetta, sum hendi í Jerúsalem bæði langa fríggjadag og páska morgun, tað hendi alt samsvarandi við Skriftirnar. Og tí segði Jesus eisini við hesar báðar menninar:

“O, tykkara óvitigu menn og seinføru í hjarta til at trúgva øllum tí, sum profetarnir hava talað! Átti ikki Kristus at líða hetta og fara inn til dýrd sína?” Og hann byrjaði frá Mósesi og frá øllum profetunum og legði út fyri teimum í øllum skriftunum tað, sum skrivað var viðvíkjandi honum” (Luk 24,25-27).  

Guds orð, Móses og profetarni, peikar altso á hann, hin lovaða Messias, Jesus, tann einasta vegin yvirum hitt stóra dýpið. Tí eiga vit øll at lýða á Móses og profetarnar! Við eiga øll at lýða á Bíbliuna og hennara boðskap til okkum, tann boðskapin, sum t.d. verður boðaður fyri okkum í tí versinum, sum vit eisini rópa fyri hina lítlu Bíbliuna, nevniliga Jóh 3,16: “Tí at so elskaði Guð heimin, at hann gav son sín, hin einborna, til tess at ein og hvør, sum trýr á hann, ikki skal glatast, men hava ævigt lív.”

Endi

Ríki maður var ikki eitt Guds ognarfólk, tá ið hann doyði. Hann átti alt, sum heimurin hevði at bjóða uppá, men hann manglaði kortini alt tað, sum veruliga hevur nakað at siga í deyðanum og í ævinleikanum, og tí læt hann eygu síni upp í helheimi. Men hetta er ikki Guds vilji við nøkrum av okkum. Harafturímóti ynskir hann at geva okkum øllum hina somu himmalsku móttøkuna, sum Lázarus fekk, tá ið hansara skeið var runnið. Hann ynskir at geva okkum hin himmalska gripin – ein óforgongiligan og óspilluligan og ófølnandi grip. Hvat er hetta fyri ein gripur, sum Gud ynskir at geva okkum? Jú, hin himmalski gripurin er Jesus sjálvur. Tá ið vit hava hann sum okkara hjartans grip, tá hava vit Guds ríki, hitt æviga lívið og frelsuna. Tá ið vit hava hann, hava vit alt, sum vit veruliga hava brúk fyri bæði til hetta lívið og hitt komandi.

“Friðleysa sál á foldum her / finna vil eydnu og gleði. / Alt her á foldum boð tær ber / um Harrans veldi og megi. / Jesus tær bjóðar til sín inn, / gevur tær frið í sál og sinn’, / tak móti hansara náði” (Sl 464). 

Trúgv og skynsemi