Líknilsið um hinar 10 moyggjarnar

Líknilsið um hinar 10 moyggjarnar

 
 
00:00 /
 
1X
 
Tá skal himmiríkið verða líknað við tíggju moyggjar, sum tóku lampur sínar og fóru út at møta brúðgóminum. Men fimm teirra vóru óhygnar og fimm hygnar. Tí at hinar óhygnu tóku lampur sínar, men tóku onga olju við sær; men hinar hygnu tóku olju við í konnum sínum aftrat lompum sínum. Men við tað at brúðgómurin dvøldi við at koma, kom tyngd á tær allar, og tær sovnaðu. Men um midnátt kom róp í: „Sí, nú kemur brúðgómurin! Farið út at møta honum!“ Tá vaknaðu allar hesar moyggjarnar og fóru at gera lampur sínar til. Men hinar óhygnu søgdu við hinar hygnu: „Latið okkum fáa eitt sindur av olju frá tykkum, tí at lampur okkara slokna.“ Men hinar hygnu svaraðu og søgdu: „Nei, tað fer ikki at røkka til hjá okkum og hjá tykkum við. Farið tit heldur til teirra, ið selja, og keypið tykkum sjálvum.“ Meðan tær nú fóru avstað at keypa, kom brúðgómurin; og tær, ið búnar vóru, fóru við honum inn til brúdleyps; og dyrnar vórðu latnar aftur. Men seinni komu eisini hinar moyggjarnar og søgdu: „Harri, harri, lat okkum upp!“ Men hann svaraði og segði: „Sanniliga sigi eg tykkum, eg kenni tykkum ikki.“ Vakið tí, tí at tit vita hvørki dagin ella tíman! Matt 25,1-13
Betri at vera fyrivarin

Eitt føroyskt orðatak sigur, at tað er betri at vera fyrivarin enn eftirsnarin. Og eg haldi, at hetta orðatakið hóskar væl saman við dagsins tekst. Líkasum fyrivarni er avgerandi í okkara gerandislívi, soleiðis er fyrivarni eisini avgerandi í okkara andliga lívi.

Líkasum í okkara gerandislívi, eiga vit eisini í okkara andliga lívi at liva samsvarandi hesum lívsvísdómi. Hvønn dag í okkara lívi eiga vit at vera til reiðar at møta Gudi. Ella sum vit hava hoyrt hjá Matteusi: ”Vakið tí, tí at tit vita hvørki dagin ella tíman!” (Matt 25,13). Jesus hevur eisini undirstrikað tað sama í tí undanfarna kapitlinum, har ið hann sigur: ”Vakið tí; tí at tit vita ikki, á hvørjum degi harri tykkara kemur!” (Matt 24,42).

Advent

Sum kunnugt eru vit nú komin inn í adventstíðina. Og hetta orðið, advent, merkir koma. Í adventstíðini hoyra vit um, hvussu Jesus kemur til okkum uppá tríggjar mátar:

  • Hann er longu komin til okkum í fortíðini, tá ið hann varð føddur í Betlehem.
  • Í dag kemur hann til okkum andliga ígjøgnum Guds orð, dópin og heilagu kvøldmáltíðina.
  • Á evsta degi í framtíðini kemur hann aftur í dýrd at døma bæði livandi og deyð.

Tað er serliga hesin triðji mátin, sum verður undirstrikaður fyri okkum í dag. Líkasum Jesus kom til okkum í fortíðini, soleiðis vil hann eisini koma til okkum í framtíðini. Og ”framtíðin” er eitt nokkso breitt hugtak. Tað kann merkja, at Jesus kemur um nøkur ár, tað kann merkja, at Jesus kemur í kvøld, og tað kann eisini merkja, at hann kemur til okkum í okkara deyðastund. Boðskapurin er greiður: Ein dagin skulu tú og eg møta Harranum andlit til andlit. Og tá ið tann løtan kemur, tá er tað ov seint at byrja at fyrireika seg til hetta møtið.

Soleiðis var tað eisini hjá hinum óhygnu moyggjunum. Tær fóru út at møta brúðgóminum, men tær vóru ikku fyrivarnar viðvíkjandi oljuni. Tær høvdu ikki syrgt fyri at hava nokk av olju við, í so fall at brúðgómurin dvøldi við at koma. Tá ið brúðgómurin at enda kom, var ongin olja eftir í lampuni. Og tí vóru tær heldur ikki klárar at fara út at møta honum. Dyrnar inn til brúdleypsveitsluna vórðu latnar aftur, og tá var tað ov seint hjá hinum óhygnu at rópa: ”Harri, harri, lat okkum upp!”

Vit kunnu ikki liva uppá trúnna hjá øðrum

Fyri okkum tykist tað kanska eitt sindur hart, tá ið vit lesa, at tær hygnu moyggjarnar noktaðu hinum óhygnu moyggjunum at lána olju til teirra lampur. Hinar afturlatnu dyrnar og orðini ”Sanniliga sigi eg tykkum, eg kenni tykkum ikki” (Matt 25,12) tykist kanska eisini at vera nokkso hart. Men tað mótsætta er kortini tilfeldið. Jesus sigur hetta líknilsið til sínar lærusveinar og okkum av berum kærleika. Jesus veit jú, at tú og eg mugu hava ein frelsandi felagsskap við hann her og nú, um vit á nakran hátt skulu gera okkum vónir um at njóta tann æviga felagsskapin saman við honum heima í hini himmalsku brúdleypsveitsluni. Og líkasum við oljuni, er hetta ikki nakað, sum vit kunnu lána frá øðrum menniskjum. Vit kunnu ikki liva uppá trúnna hjá øðrum. Nei, hetta er nakað, sum vit mugu eiga í okkum sjálvum. Ella sum ápostulin Jóhannes sigur: ”Tann, sum hevur sonin, hevur lívið; tann, sum ikki hevur Guðs son, hevur ikki lívið” (1 Jóh 5,12).

Kemur tú til Jesus?

Tú ert altso klárur at møta Jesusi til eina og hvørja tíð, tá ið tú hevur hann í tínum hjarta. Og nú spyrt tú kanska: ”Ja, men hvussu kann eg vita, at eg eigi Jesus í mínum hjarta? Hvussu kann eg vita, at eg havi eina frelsandi trúgv?” Eg haldi, at hesir spurningarnir kunnu svarast við einum øðrum spurningi: Ert tú ein, sum kemur til Jesus? Um svarið er ja, so hevur tú eina frelsandi trúgv. Jesus sigur jú sjálvur: ”Eingin kann koma til mín, uttan faðirin, sum sendi meg, dregur hann, og eg skal reisa hann upp á evsta degi” (Jóh 6,44). Um tú ert ein, ið kemur til Jesus, so ert tú altso eisini ein, ið verður drigin av sjálvum Gudi og ein, sum Jesus skal reisa upp á evsta degi. Trúgv er altso í stuttum at koma til Jesus, tí at eingin kemur til Jesus ella flýggjar til hann, uttan eina Gud-skapta trúgv í hjartanum!

Hetta er eisini tað, sum Luther undirstrikar í hansara lítlu Katekismus:

Eg trúgvi, at eg ikki av egnum evnum ella egnari megi kann trúgva á Jesus Krist, mín Harra, ella koma til hansara; men Heilagi Andin hevur kallað meg við gleðiboðskapinum. Hann hevur skapt trúnna í mær, halgað meg og varðveitt meg í teirri røttu trúnni. 

Ella sum Carl Fr. Wisløff sigur:

Vit lýða á orðsins vitnisburð um hina fullgjørdu frelsuna, og meðan vit lýða á, teskar Andin í hjarta okkara: Tað var fyri teg! Tí er ein kristin vísur í, at hann eigur náðina. Hann veit, at so satt sum Guðs orð og lyfti eru sonn, so er hann frelstur. Trúarvissa er vissa um, at Guðs orð er satt. 
Andlig áfylling

Men okkara trúgv og frelsa er tó óloysiliga tongd at andligari áfylling. Tað er líkasum við moyggjunum og lampunum: Um vit ikki hava nóg mikið av olju, so slóknar lampan! Men hetta er júst tað, sum Jesus ikki ynskir fyri nakran av okkum. Harafturímóti ynskir hann, at vit verða varðveitt í trúnni. Tí sigur hann eisini við okkum í dag, at vit skulu vera líkasum tær hygnu moyggjarnar og ikki sum tær óhygnu. Vit mugu hava nokk av olju til okkara egnu lampu! Men hvar finna vit so hesa oljuna? Jú, vit finna hana t.d. beint her í kirkjuni. Hetta er eitt oljustað – eitt stað, har ið vit fáa olju til okkara trúarlampu. Líkasum vit skulu hava vitaminir fyri at liva, soleiðis skal trúgvin eisini hava vitaminir fyri at liva. Og her er tað serliga 5 B-vitaminir, ið hava ein avgerandi týdning fyri okkara andliga lív:

  • Bíblian
  • Brøðralagið
  • Breyðbrótingin
  • Bønin
  • Baðið

Heilagur Andi skapar og varðveitir trúnna við hesum 5 B-vitaminunum. Tí eiga vit at njóta tær javnan! Vit skulu jú vera hyggin, líkasum tær hygnu moyggjarnar. Vit mugu hava nokk av olju til okkara lampur!

Vakið tí!

Hetta er tað, ið Jesus ynskir fyri okkum øll. Tá verða vit nevniliga frelst undan at hoyra tey ræðuligu orðini av Jesu munni: ”Sanniliga sigi eg tykkum, eg kenni tykkum ikki.” Nei, við olju á lampuni eru vit vakin og klár at møta brúðgóminum. Og tá ið dyrnar verða latnar aftur, tá verða vit frelst við honum inn til hitt himmalska brúdleypið. Latið okkum tí taka Jesu orð til okkum, tá ið hann sigur: ”Vakið tí, tí at tit vita hvørki dagin ella tíman!”

Skriv et svar

Din e-mailadresse vil ikke blive publiceret. Krævede felter er markeret med *